Word een planter van bomen
Ken je die uitspraak van Maarten Luther?
“Als ik wist dat morgen de wereld zou vergaan, zou ik vandaag nog een boom planten.”
Het is zo’n zin die blijft hangen, omdat hij indirect een vraag bij je neerlegt: zou ik hetzelfde doen? De uitspraak laat iets zien van hoe Luther in het leven stond. Strijdvaardig, missionair, optimistisch. Maar er klinkt ook realisme in door. De wereld kan vergaan. Je kunt te maken krijgen met tegenslagen, verlies, onzekerheid. En toch: blijven planten.
Blijven geven terwijl alles afneemt
In een eerdere overdenking vertelde ik dat mijn zus ernstig ziek was. Ze heeft de ziekte helaas niet overleefd. En toch is dit wat me achteraf het meest raakt: in de laatste weken van haar leven bleef zij doen wat ze altijd deed. Ze ging op zondag naar de kerk. Ze zong mee in de band. Terwijl haar lichaam zichtbaar achteruitging, bleef ze geven.
Een paar weken voor haar overlijden stond ze nog op het podium, tussen de andere muzikanten. Haar stem was zachter geworden, haar energie minder. Maar ze was er. Aanwezig. Niet gericht op wat zij nodig had, maar op wat ze nog kon delen.
Bij haar laatste kerkdienst — zonder dat zij wist dat het haar laatste zou zijn — vroeg de voorganger haar om een zegen uit te spreken over de gemeente. Dat beeld raakte me diep. Het had veel logischer geweest als zij zelf om een laatste gebed had gevraagd. Dat had niemand vreemd gevonden. Maar dat deed ze niet. Haar houding was geven, niet ontvangen.
Als ik wist dat morgen de wereld zou vergaan, zou ik vandaag nog een boom planten.
Bomen planten terwijl je wereld vergaat
Je zou kunnen zeggen dat mijn zus tot het laatste moment toe bomen bleef planten. Haar wereld hier op aarde verging, maar zij bleef zaaien. En daarmee maakte ze een enorme, blijvende impact op haar omgeving. Ze wordt herinnerd als iemand die niet voor zichzelf leefde. En dat is volledig terecht.
Bij haar verhaal moest ik denken aan een klein en wat vreemd bijbelgedeelte uit Marcus 8. Jezus geneest daar een blinde man, maar niet in één keer. Wanneer Hij vraagt wat de man ziet, antwoordt hij: “Ik zie mensen… als bomen.”
Je zou kunnen zeggen dat Jezus hier een zaadje plant. Door te bidden voor een mens in nood. Door aandacht te geven. En het resultaat: hij ziet bomen! Het is een eerste stap richting herstel. De man krijgt weer perspectief, een toekomst. En uiteindelijk kan hij weer zien.
Vrucht die blijft
Dat zag ik ook bij mijn zus. Ze is weliswaar niet meer genezen, maar ze heeft wel aanzienlijk langer met haar ziekte geleefd dan de artsen hadden voorspeld. We hebben zelfs samen nog een podcast opgenomen — iets wat voor de doktoren ondenkbaar was. Ze bleef tot het einde toe zaadjes planten. En dat bracht niet alleen iets van herstel bij haarzelf, maar ook bij de mensen om haar heen. Door die podcast kunnen nu, zelfs na haar dood, nog steeds mensen geïnspireerd en bemoedigd worden. Dat blijft me verwonderen.
Er bestaat een oud Grieks gezegde dat zegt:
Een samenleving bloeit wanneer oude mannen bomen planten in wier schaduw ze nooit zullen zitten.
Misschien is dat waar het uiteindelijk om gaat. Leven met het oog op wat groter is dan jezelf. Zaaien zonder dat het jou direct iets oplevert, of pas vrucht draagt wanneer jij er niet meer bent. Luther kan daarover meepraten. Mijn zus ook. En ik hoop jij en ik ook.
Welke boom plant jij vandaag?
Auteur: Tim Thijs Ketting